Prezentacja 1

Czym jest panegiryk?

Panegiryk to wypowiedź w tonie uroczystym i pochwalnym, wysławiająca jakąś osobę, przepełniona niekiedy przesadnym zachwytem, zwykle o charakterze pochlebczym. Może występować w formie przemówienia, dedykacji, listu, przedmowy do dzieła lub toastu (utworu poetyckiego). W starożytnej Grecji, panegirykiem określano mowy wygłaszane na pogrzebach wybitnych osobistości, wodzów i polityków, sławiące ich zasługi obywatelskie i patriotyczne. W Rzymie mowy panegiryczne dotyczyły jedynie osób żyjących. Jako gatunek poetycki, panegiryk rozwijał się w warunkach mecenatu artystycznego, przede wszystkim na gruncie poezji dworskiej w XVI-XVII w., jako kanonizowana i instytucjonalna forma wyrazu wdzięczności twórcy dla możnego opiekuna i chlebodawcy. Uwznioślające sportretowanie mecenasa wymagało posługiwania się specjalnie w tym celu rozwiniętym repertuarem konwencjonalnych motywów: aluzji mitologicznych i historycznych oraz chwytów stylistycznych opartych na figurze hiperboli.

Ukoronowanie najwcześniejszego okresu piśmiennictwa łacińsko-języcznego na ziemiach polskich stanowi "Kronika" Galla Anonima. Czy wiesz w jakich latach powstała, skąd przybył i kim był jej autor? Na jakie trzy zasadnicze części dzieli się historiograficzny tekst Kroniki Galla Anonima?

Powstanie "Kroniki" Galla Anonima datuje się na lata 1113-1116 /17. Jej autor był duchownym, prawdopodobnie pochodzenia romańskiego, który przybył na ziemie polskie w orszaku Bolesława Śmiałego, a po jego śmierci pozostał na usługach Bolesława Krzywoustego. Tekst Kroniki dzieli się na trzy części, z których każda opatrzona jest dedykacją w formie listu i wierszowanym wstępem:

- część I, opisującą prehistorię państwowości Piastów, wraz z opisem dziejów dynastii do momentu narodzin Bolesława Krzywoustego

- część II : opis dziejów w latach 1086-1108

- część III, opisującą kilka lat panowania Bolesława Krzywoustego, wedle tradycji przekazu ustnego.

Jest to więc opis prawdopodobny, ale hipotetyczny z historycznego punktu widzenia. W tej części, "Kronika" zawiera wykład ideologii politycznej dworu książęcego, sformułowany na wzór epiki dworsko-rycerskiej.

Mówisz, że amplifikacja w tekście Paska, polegająca na przytoczeniu maksymy mitologicznej, związana jest z retoryczną inwencją i elokucją. Czy mógłbyś wyjaśnić znaczenie tych terminów?

Retoryka to teoria i sztuka wymowy rozwinięta w starożytnej Grecji i Rzymie. Wartość zastosowania stylu retorycznego mierzyła przede wszystkim skuteczność perswazyjna, którą kształtowały kolejne etapy pracy nad mową. Inwencja (inventio) to pierwszy etap poświęcony ogólnemu przygotowaniu do przedstawienia danej sprawy, zabieraniu materiałów i ustalaniu stanu rzeczy, regułom dowodzenia i schematom rozumowania. Natomiast elokucja (elocutio) dotyczy zasad przedstawienia językowego, odmian i zastosowania różnych stylów, repertuaru figur retorycznych. Poprzedza ją tzw. dyspozycja (dispositio), która najogólniej rzecz biorąc ustanawia kompozycję przemowy.

Czytaj także:

Prezentacja maturalna - zaplanuj swój sukces

Prezentacja maturalna w pigułce

Co jest oceniane podczas prezentacji