Znajdź kurs, studia, szkolenie

Sobór Watykański II

Michał Minałto
01.06.2009 , aktualizacja: 01.06.2009 17:27
A A A Drukuj
Sobór Watykański II, zwany Vaticanum II, który odbył się w latach 1962 - 1965, to dwudziesty pierwszy sobór powszechny, a zarazem dotychczas ostatni sobór, jaki został zwołany w Kościele katolickim. Sobór powszechny to zgromadzenie biskupów, którzy pod przewodnictwem papieża obradują nad sprawami organizacyjnymi Kościoła, a także podejmują fundamentalne kwestie w zakresie dogmatów czy praktyk religijnych. Sobory dotyczą także przedstawicieli prawosławia i buddyzmu. W Soborze Watykańskim II wzięło udział 20 biskupów polskich, w tym kardynał Stefan Wyszyński i Karol Wojtyła. Prawosławie uznaje pierwsze siedem soborów, jakie odbyły się w historii Kościoła. Buddyzm natomiast objęły cztery sobory, które polegały na uregulowaniu spraw związanych z naukami Dharmy.

Sobór Watykański II

Vaticanum II zwołane zostało 25 grudnia 1961 roku, a zaingaurowane 11 października 1962 roku przez papieża Jana XXIII. Zasadniczym celem soboru było dostosowanie nauk Kościoła katolickiego do współczesności (aggiornamento). W latach 1962 - 1965 odbyły się cztery sesje, w których działało dziesięć komisji soborowych. Pierwszej przewodził papież Jan XIII, a po jego śmierci - nowy papież Paweł VI. W Soborze Watykańskim II uczestniczyło 3058 ojców soborowych oraz eksperci. Obecni byli także jako obserwatorzy przedstawiciele innych chrześcijańskich wyznań. W ramach obrad ogłoszono 16 dekretów i uchwał.

Reformy Soboru Watykańskiego II

Zasadniczy efekt prac komisji dotyczył zmian doktrynalnych w Kościele katolickim. Począwszy od zmian w liturgii, skończywszy na otwarciu się Kościoła na dialog z innymi wyznaniami - dialog ekumeniczny. Papież Paweł VI podczas obrad kontaktował się z patriarchą Konstantynopola, najwyższym dostojnikiem Kościoła prawosławnego Atenagorasem. Efektem porozumienia było anulowanie ekskomunik, które z obu stron padły podczas wielkiej schizmy w 1054 roku. Jednym z najważniejszych dokumentów wypracowanych przez Sobór Watykański II jest konstytucja Sacrosanctum concilium dotycząca liturgii świętej, która wprowadza odnowienie liturgii oraz dostosowanie się Kościoła katolickiego do czasów współczesnych. Ponadto ważne regulacje to Konstytucja dogmatyczna o Kościele (Lumen Pentium) oraz Konstytucja o Objawieniu Bożym (Dei Verbum), a także Konstytucja o Kościele w świecie współczesnym (Gaudium et spes), która jest uważana za najważniejszy dokument Soboru Watykańskiego II. Konstytucja ta głosi, że Kościół katolicki dostrzega zmiany cywilizacyjne, jakie w szybkim tempie rozwijają się na świecie - postęp techniczny, naukowy czy zmiana struktur społecznych. Pojawiają się tutaj takie zagadnienia jak godność osoby ludzkiej, godność małżeństwa, zadania chrześcijan w dziedzinie kultury, zadania Kościoła w świecie współczesnym, w tym rzecz o unikaniu wojen i doprowadzenie do utrwalenia międzynarodowej wspólnoty na rzecz pokoju czy nowa postawa wobec ateistów - Konstytucja nawołuje wierzących i niewierzących do dialogu. Dokumenty soborowe zawierają także dekrety i deklaracje, w tym Deklaracje o stosunku Kościoła do religii niechrześcijańskich, wprowadzająca postulaty dialogu ekumenicznego. Szerzej o tym mówi Dekret Unitatis redintegratio - Kościół nie jest jedyną formacją religijną, w której możliwe jest zbawienie, a zjednoczenie chrześcijan odbywa się nie w konkretnym kościele, ale w nauce Jezusa Chrystusa (a nie jak było dotąd poprzez konwersję - przyjęcie katolicyzmu). Pozostałe dekrety odnoszą się między innymi do odnowy życia zakonnego (Perfectae caritatis), formacji kapłańskiej (Opatatam Totius), apostolstwa świeckich (Apostolicam actuositatem), działalności misyjnej Kościoła (Ad genteks divinitus), o pasterskich zadaniach biskupów (Christus dominus), o posłudze i życiu kapłańskim (Presbyterorum ordinis).

Znaczenie Soboru Watykańskiego II

Vaticanum II to najważniejsze i najbardziej przełomowe wydarzenie w życiu Kościoła katolickiego w XX wieku oraz jedno z najważniejszych w całej historii Kościoła. Przede wszystkim ważną kwestią jest postawa Kościoła wobec świata, czyli uelastycznienie formy przekazu posługi kapłańskiej, zwrócenie się w stronę wiernych (również dosłowne, kapłan podczas mszy stoi przodem do wiernych), zerwanie z pozycją Kościoła jako rygorystycznej i zamkniętej instytucji poprzez wprowadzenie do udziału w jego rozwoju świeckich. Ważną kwestią, silnie osadzoną w przewodnictwie papieży Pawła VI i Jana Pawła II, był dialog ekumeniczny, czyli dialog podejmowany z innymi religiami. Jednak postanowienia soboru były i wciąż są krytykowane. Rozluźnienie strukturalnych więzów nie zatrzymało sekularyzacji zachodnich społeczeństw oraz wyeliminowało Kościół z życia społecznego, w tym poprzez wzrastającą falę ludzi określających się jako ateistów. Głośnym krytykiem postanowień soboru okazało się Bractwo Kapłańskie Świętego Piusa X, zwane Lefebrystami, którzy sprzeciwiają się ekumenizmowi oraz oderwania się Kościoła katolickiego od swojej tradycji. Z drugiej strony przedstawiciele modernizmu katolickiego krytykowali dokumenty soborowe za zbyt zachowawczą postawę Kościoła jako instytucji i wciąż mało elastyczną wobec oczekiwań wiernych. Znaczenie soboru okazało się na tyle ważne, że funkcjonują takie pojęcia jak "Kościół przedsoborowy" i "Kościół posoborowy" - na oznaczenie wielkiego przełomu, jaki dokonał się poprzez Vaticanum II.

Zobacz więcej na temat:

Skomentuj:
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX

Polecamy