Skomentuj:
Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX
Wolontariat - co to jest?
01.07.2011
, aktualizacja: 03.12.2009 11:58
Asia pracuje z dziećmi w przedszkolu w małej austriackiej wiosce, Tomek pomaga sadzić drzewka na Ukrainie, Zosia przygotowuje wystawę fotograficzną na Islandii, Jurek zaś w domu kultury w swoim rodzinnym Gryfinie uczy seniorów obsługi komputera. Co mają ze sobą wspólnego te cztery osoby? Każda z nich wymienione czynności wykonuje w ramach wolontariatu. Dużo dziś się o nim mówi, ale czym tak naprawdę jest wolontariat?
Wolontariat to dobrowolna, świadoma i bezpłatna praca na rzecz osób spoza kręgu koleżeńsko-rodzinnego. Nazwa pochodzi z łaciny, od słowa volontarius - dobrowolny, i to właśnie dobrowolność jest cechą, która odróżnia pracę woluntarystyczną od innych prac, które wykonywane są bezpłatnie, typu praktyki czy staże. Choć wolontariusze za swą pracę nie otrzymują wynagrodzenia materialnego, z wyjątkiem zwrotu kosztów poniesionych w związku z wykonywanym świadczeniem, każdy kto choć raz był wolontariuszem dobrze wie, jak wiele gratyfikacji niematerialnych wolontariat ze sobą przynosi- by wymienić satysfakcję, radość, poczucie bycia potrzebnym jako przykład!
Wolontariusz, kto może nim być?
Wolontariuszem może być każdy, kto tylko chce poświęcić swój czas i energię w celu przeciwdziałania wybranemu problemowi społecznemu lub na rzecz grupy spoza kręgu rodziny, kolegów, przyjaciół. Może nim zostać każdy bez względu na wiek, płeć, narodowość, religię, itp. W zasadzie nie potrzeba również posiadać żadnych szczególnych uprawnień, aby być wolontariuszem. W zasadzie, bowiem w wyjątkowych sytuacjach wolontariusz musi posiadać określone przepisami prawa kwalifikacje i spełniać wymagania odpowiednie do rodzaju i zakresu wykonywanych świadczeń. Wymóg taki jest ściśle związany z charakterem wykonywanej przez niego pracy np. w zakresie pomocy społecznej, ochrony zdrowia czy opieki nad osobami niepełnosprawnymi. W przypadku osób niepełnoletnich wymagana jest również zgoda rodzica lub opiekuna
Gdzie można pracować jaki wolontariusz?
Zaangażować się jako wolontariusz można prawie wszędzie, z wyłączeniem sektora biznesu, zarówno w kraju jak i zagranicą. Najczęściej wolontariat kojarzony jest z pracą związaną z podmiotami tzw. trzeciego sektora, czyli organizacjami pozarządowymi, w tym stowarzyszeniami i fundacjami. Można być również wolontariuszem w organach administracji publicznej typu ministerstwa, starostwa, gminy, a także w jednostkach podległych lub nadzorowanych przez organy administracji publicznej, a zatem w szkołach, szpitalach, bibliotekach, muzeach z wyłączeniem jednak prowadzonej przez nie działalności gospodarczej.
W jakich projektach można pracować jako wolontariusz?
Tak naprawdę możliwości są nieograniczone. Można być bowiem wolontariuszem w niezliczonych różnorodnie projektach: od tych związanych z tematyką praw człowieka po ekologię. Mogą to być projekty m.in. z zakresu pomocy społecznej, działalności charytatywnej, działalności na rzecz mniejszości narodowych, ochrony i promocji zdrowia, działania na rzecz osób niepełnosprawnych, nauki, edukacji, oświaty i wychowania, krajoznawstwa, kultury, sztuki i ochrony zwierząt, upowszechniania oraz ochrony wolności i praw człowieka czy swobód obywatelskich, a nawet pomocy ofiarom katastrof.
Na czym mogą polegać świadczenia wolontariusza?
I tu możliwości jest bez liku. Tak naprawdę zależy to od samego wolontariusza, od jego umiejętności, a przede wszystkim od tego co chciałby i mógłby robić oraz jakie są aktualne potrzeby organizacji, w której pracuje lub specyfika projektu, do którego jest angażowany. Praca wolontariusza może zatem polegać na tworzeniu ulotek, zajęciach biurowych, organizacji festynów, udzielaniu porad specjalistycznych (np. prawnych), tłumaczeniach, asystowaniu osobom wymagającym pomocy, administrowaniu strony internetowej, ale to może być również robienie zdjęć, prowadzenie warsztatów aktorskich czy budowanie placu zabaw. Możliwości jest mnóstwo!
Jakie są prawa i obowiązki wolontariusza?
Zagadnienie praw i obowiązków wolontariusza reguluje Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Do najważniejszych uprawnień wolontariusza można zaliczyć prawo okresu próbnego, dzięki któremu wolontariusz ma okazję poznać specyfikę swojej pracy. Ponadto wolontariuszowi przysługuje prawo do otrzymania zaświadczenia o wykonaniu świadczeń oraz zwrotu poniesionych kosztów podróży służbowych i diet związanych ze świadczeniem. Wolontariuszowi należy również zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy na takich samych zasadach jak pracownikom oraz wymagane środki ochrony osobistej, a także informację o ryzyku dla zdrowia i bezpieczeństwa związanym z wykonywaniem świadczeń i zasadach ochrony przed zagrożeniem.
Jeśli zaś chodzi o obowiązki wolontariusza, to przede wszystkim określa je porozumienie, jakie zawarł z placówką czy organizacją w której pracuje. Jak już wspomniano, w niektórych przypadkach winien posiadać kwalifikacje i spełniać wymagania odpowiednie do rodzaju i zakresu świadczonej pomocy, jeżeli taki obowiązek wynika z przepisów praw. Wolontariusz jest również odpowiedzialny za dbanie o powierzony majątek, mienie rzeczowe, a także powinien przestrzegać np. tajemnicy służbowej.
Krótka historia wolontariatu
Śmiało można zaryzykować tezę, że korzenie wolontariatu sięgają początków ludzkości. Na początku nie miał ram instytucjonalnych, z czasem zaistniał w organizacjach kościelnych, w samopomocowych, a wreszcie pozarządowych. Przez długi czas był przede wszystkim związany z inicjatywami podejmowanymi w ramach lub pod auspicjami instytucji religijnych, w tym z działalnością sióstr zakonnych oraz szpitalami. To właśnie szpital we Wrocławiu założony w XII wieku przez fundację biskupią uważany jest za najstarszą polską instytucję charytatywną. W Polsce powojennej wolontariat to przede wszystkim ruch Związku Harcerstwa Polskiego. W latach 90. zaś zaczęły powstawać organizacje pozarządowe, zwane popularnie ngo (z ang. non-governmental organization). Są to działające społecznie organizacje non-profit, a zatem nie nastawione na zysk, tworzące obok administracji publicznej oraz sektora prywatnego tak zwany trzeci sektor. Organizacje pozarządowe określa się też czasem jako wolontarystyczne, gdyż to właśnie ich działalność jest w znacznym stopniu oparta na działaniu wolontariuszy, czyli wolontariacie.
Emilia Wojciechowska
Źródła: Ustawa z dn. 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, www.ngo.pl, Radosław Skiba, "3w - Ustawa z dn. 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie", Stowarzyszenie Klon/Jawor
Nasz partner:
Czytaj także
Wolontariat - warto spróbować
Dlaczego warto pracować jako wolontariusz?
Ekofarma - ogromna porcja wrażeń
Wolontariusz, kto może nim być?
Wolontariuszem może być każdy, kto tylko chce poświęcić swój czas i energię w celu przeciwdziałania wybranemu problemowi społecznemu lub na rzecz grupy spoza kręgu rodziny, kolegów, przyjaciół. Może nim zostać każdy bez względu na wiek, płeć, narodowość, religię, itp. W zasadzie nie potrzeba również posiadać żadnych szczególnych uprawnień, aby być wolontariuszem. W zasadzie, bowiem w wyjątkowych sytuacjach wolontariusz musi posiadać określone przepisami prawa kwalifikacje i spełniać wymagania odpowiednie do rodzaju i zakresu wykonywanych świadczeń. Wymóg taki jest ściśle związany z charakterem wykonywanej przez niego pracy np. w zakresie pomocy społecznej, ochrony zdrowia czy opieki nad osobami niepełnosprawnymi. W przypadku osób niepełnoletnich wymagana jest również zgoda rodzica lub opiekuna
Gdzie można pracować jaki wolontariusz?
Zaangażować się jako wolontariusz można prawie wszędzie, z wyłączeniem sektora biznesu, zarówno w kraju jak i zagranicą. Najczęściej wolontariat kojarzony jest z pracą związaną z podmiotami tzw. trzeciego sektora, czyli organizacjami pozarządowymi, w tym stowarzyszeniami i fundacjami. Można być również wolontariuszem w organach administracji publicznej typu ministerstwa, starostwa, gminy, a także w jednostkach podległych lub nadzorowanych przez organy administracji publicznej, a zatem w szkołach, szpitalach, bibliotekach, muzeach z wyłączeniem jednak prowadzonej przez nie działalności gospodarczej.
W jakich projektach można pracować jako wolontariusz?
Tak naprawdę możliwości są nieograniczone. Można być bowiem wolontariuszem w niezliczonych różnorodnie projektach: od tych związanych z tematyką praw człowieka po ekologię. Mogą to być projekty m.in. z zakresu pomocy społecznej, działalności charytatywnej, działalności na rzecz mniejszości narodowych, ochrony i promocji zdrowia, działania na rzecz osób niepełnosprawnych, nauki, edukacji, oświaty i wychowania, krajoznawstwa, kultury, sztuki i ochrony zwierząt, upowszechniania oraz ochrony wolności i praw człowieka czy swobód obywatelskich, a nawet pomocy ofiarom katastrof.
Na czym mogą polegać świadczenia wolontariusza?
I tu możliwości jest bez liku. Tak naprawdę zależy to od samego wolontariusza, od jego umiejętności, a przede wszystkim od tego co chciałby i mógłby robić oraz jakie są aktualne potrzeby organizacji, w której pracuje lub specyfika projektu, do którego jest angażowany. Praca wolontariusza może zatem polegać na tworzeniu ulotek, zajęciach biurowych, organizacji festynów, udzielaniu porad specjalistycznych (np. prawnych), tłumaczeniach, asystowaniu osobom wymagającym pomocy, administrowaniu strony internetowej, ale to może być również robienie zdjęć, prowadzenie warsztatów aktorskich czy budowanie placu zabaw. Możliwości jest mnóstwo!
Jakie są prawa i obowiązki wolontariusza?
Zagadnienie praw i obowiązków wolontariusza reguluje Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Do najważniejszych uprawnień wolontariusza można zaliczyć prawo okresu próbnego, dzięki któremu wolontariusz ma okazję poznać specyfikę swojej pracy. Ponadto wolontariuszowi przysługuje prawo do otrzymania zaświadczenia o wykonaniu świadczeń oraz zwrotu poniesionych kosztów podróży służbowych i diet związanych ze świadczeniem. Wolontariuszowi należy również zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy na takich samych zasadach jak pracownikom oraz wymagane środki ochrony osobistej, a także informację o ryzyku dla zdrowia i bezpieczeństwa związanym z wykonywaniem świadczeń i zasadach ochrony przed zagrożeniem.
Jeśli zaś chodzi o obowiązki wolontariusza, to przede wszystkim określa je porozumienie, jakie zawarł z placówką czy organizacją w której pracuje. Jak już wspomniano, w niektórych przypadkach winien posiadać kwalifikacje i spełniać wymagania odpowiednie do rodzaju i zakresu świadczonej pomocy, jeżeli taki obowiązek wynika z przepisów praw. Wolontariusz jest również odpowiedzialny za dbanie o powierzony majątek, mienie rzeczowe, a także powinien przestrzegać np. tajemnicy służbowej.
Krótka historia wolontariatu
Śmiało można zaryzykować tezę, że korzenie wolontariatu sięgają początków ludzkości. Na początku nie miał ram instytucjonalnych, z czasem zaistniał w organizacjach kościelnych, w samopomocowych, a wreszcie pozarządowych. Przez długi czas był przede wszystkim związany z inicjatywami podejmowanymi w ramach lub pod auspicjami instytucji religijnych, w tym z działalnością sióstr zakonnych oraz szpitalami. To właśnie szpital we Wrocławiu założony w XII wieku przez fundację biskupią uważany jest za najstarszą polską instytucję charytatywną. W Polsce powojennej wolontariat to przede wszystkim ruch Związku Harcerstwa Polskiego. W latach 90. zaś zaczęły powstawać organizacje pozarządowe, zwane popularnie ngo (z ang. non-governmental organization). Są to działające społecznie organizacje non-profit, a zatem nie nastawione na zysk, tworzące obok administracji publicznej oraz sektora prywatnego tak zwany trzeci sektor. Organizacje pozarządowe określa się też czasem jako wolontarystyczne, gdyż to właśnie ich działalność jest w znacznym stopniu oparta na działaniu wolontariuszy, czyli wolontariacie.
Emilia Wojciechowska
Źródła: Ustawa z dn. 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, www.ngo.pl, Radosław Skiba, "3w - Ustawa z dn. 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie", Stowarzyszenie Klon/Jawor
Nasz partner:
Czytaj także
Wolontariat - warto spróbować
Dlaczego warto pracować jako wolontariusz?
Ekofarma - ogromna porcja wrażeń
Oferty edukacyjne
Interesujące tematy
Wywiad
Kleryk też student
jaki zawód wybrać?
Zawody z adrenaliną. Czy szpieg musi studiować?
Psychotest
Czy nadajesz się na polityka?
juwenalia
P.I.W.O., błoto i karaluchy
Zapisz się na nasz newsletter. Wszystko na temat matury i studiów.
Przykładowy newsletter
Najczęściej czytane
